Güney Kafkasya'nın kilit ülkesi Ermenistan, bugün kritik bir genel seçimle karşı karşıya. Bu oylama, ülkenin gelecekteki istikametini ve özellikle Başbakan Nikol Paşinyan liderliğindeki reformcu çizgiyi sürdürüp sürdürmeyeceğini netleştirecek. Seçim öncesinde Moskova'dan artan ekonomik baskılar hissedilirken, Başbakan Paşinyan, Avrupa ile entegrasyon vadeden bir platformla yeniden seçmenlerin karşısına çıktı.

Ermenistan vatandaşları, sandık başına giderek sadece bir hükümeti değil, aynı zamanda ülkenin dış politika yönelimini de oyluyorlar. Yaklaşık 3 milyonluk nüfusa sahip bu Güney Kafkasya devleti, son dönemde geleneksel müttefiki Rusya'dan uzaklaşarak Batı dünyasıyla ilişkilerini güçlendirme yolunda adımlar attı.

Paşinyan'ın Batı Vizyonu ve Bölgesel Dengeler

Başbakan Nikol Paşinyan, seçim kampanyasını Avrupa'ya yakınlaşma, Azerbaycan ile kalıcı bir barış anlaşması yapma ve Türkiye ile ilişkileri normalleştirme ekseninde kurguladı. Bu süreçte Moskova, ekonomik araçları devreye sokarak Erivan yönetimi üzerindeki nüfuzunu artırmaya çalışıyor. Uluslararası gözlemciler, Ermenistan'ın Avrupa Birliği'ne doğru ilerleyişini sürdürüp sürdürmeyeceği konusunda bu seçimi yakından takip ediyor.

2018'de iktidara gelen Paşinyan, dış politikada önemli değişimlere imza attı. Ermenistan'ın Avrupa Birliği üyeliği sürecini başlatacak yasal düzenlemeyi parlamentodan geçirdi, Amerika Birleşik Devletleri arabuluculuğunda Azerbaycan ile barış sürecini hızlandırdı ve ülkesini Moskova'nın etkisinden uzaklaştırma çabasına girdi. Bu yılın başlarında Erivan'da Avrupa Birliği liderleri ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'nin katılımıyla gerçekleşen büyük bir zirve, Batı ile artan yakınlaşmanın sembolü olarak yorumlandı. Dönemin ABD Başkanı Donald Trump da Azerbaycan ile yürütülen barış görüşmelerine verdiği destek nedeniyle Paşinyan'a olumlu yaklaşım sergilemişti.

Karabağ'ın Acı Mirası ve İç Siyasi Sarsıntılar

Paşinyan'ın dış politikadaki bu ilerlemeleri, iç siyasetteki desteğini korumasına yetmedi. 2021 seçimlerinde elde ettiği yüzde 54'lük oy oranına kıyasla, bugünkü desteği yüzde 30 civarına gerilemiş durumda. Bu düşüşün temel sebebi, şüphesiz Karabağ Savaşı'nın bıraktığı derin izler. Uluslararası hukuka göre Azerbaycan toprağı kabul edilen ve 2023'e kadar Ermeni işgali altında kalan bu bölge, Bakü'nün askeri harekatı sonucunda yeniden Azerbaycan'ın kontrolüne geçti.

Paşinyan'ın siyasi rakipleri, Azerbaycan ile barış uğruna gereğinden fazla taviz verdiğini iddia ediyor. Özellikle Azerbaycan'da tutuklu bulunan eski Karabağ yöneticilerinin serbest bırakılması için yeterli çabayı göstermediği yönündeki eleştiriler halk arasında geniş yankı buluyor. Son yapılan kamuoyu araştırmaları da toplumun bu konuda ikiye ayrıldığını gösteriyor: halkın yüzde 44'ü Azerbaycan ile barış anlaşmasını desteklerken, yüzde 41'i karşı çıkıyor.

Muhalefetin Dağınık Yapısı ve Seçim Çıkmazı

Paşinyan'a karşı çıkan muhalefet partileri, seçimlerde ortak bir cephe oluşturmakta güçlük çekiyor. Muhalefetin en etkili bloklarından biri, eski Cumhurbaşkanı Robert Koçaryan'ın liderliğini üstlendiği Ermenistan İttifakı. Eski Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan'ın partisi ise seçimlere aday göndermese de seçmenlerine Paşinyan'a oy vermemeleri çağrısında bulundu. Hem Sarkisyan hem de Koçaryan, Ermenistan'ın güvenliğinin ancak Rusya ile askeri ve ekonomik bağların yeniden güçlendirilmesiyle sağlanabileceğini savunuyor.

Paşinyan'ın en dikkat çekici rakiplerinden biri ise servetini Rusya'da edinen milyarder iş insanı Samvel Karapetyan. Hükümeti devirmeye yönelik komplo kurmakla suçlanan Karapetyan, şu anda ev hapsinde bulunuyor ve kampanya çalışmalarını yeğeni aracılığıyla sürdürüyor. Uluslararası Cumhuriyetçi Enstitü'nün (IRI) son anketine göre, Paşinyan'ın Sivil Sözleşme Partisi yüzde 32 ile önde gözükse de, seçmenlerin yaklaşık yüzde 40'ı hiçbir siyasi lidere güvenmediğini belirtiyor. Muhalefet güçlerini birleştirebilseydi Paşinyan'ı zorlayacak bir tablo ortaya çıkabilirdi; ancak mevcut dağınık yapı, bu birleşmeyi engelliyor.

Moskova'dan Ekonomik Yumruk: Baskı Arttı

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, geçtiğimiz ay yaptığı açıklamalarda, Ermenistan'ın Batı ile daha yakın ilişkilere yönelmesi durumunda kaybedeceği ekonomik avantajları açıkça ifade etti. Putin ayrıca, "Ukrayna krizinin de Avrupa Birliği üyeliği yönündeki adımlarla başladığını" vurgulayarak Erivan'a üstü kapalı bir uyarı gönderdi. Moskova, bu sözlerini ekonomik önlemlerle de destekledi.

Seçimden önceki iki hafta içinde Rusya, Ermeni çiçekleri, maden suyu, konyak ve şaraplarının yanı sıra ülkeden ithal edilen sebze ve meyve ticaretine çeşitli kısıtlamalar getirdi. 2025 yılında Ermenistan'ın dış ticaretinin yüzde 36'sının Rusya ile gerçekleştiği düşünüldüğünde, bu kararların ekonomik etkisi oldukça büyük.

Rusya'nın Stratejik Enerji Kozu

Fotoğraf: Kafkaslar'ın Kritik Seçimi: Ermenistan'da Sandık Başına Giden Halk, Paşinyan'ın Batı Rotasını Onaylayacak mı?

Uzmanlar, Moskova'nın Erivan üzerindeki en güçlü baskı aracının artık ekonomi olduğu görüşünde. Rusya, Ermenistan'a bin metreküp doğal gazı 177,5 dolardan temin ederken, Avrupa piyasalarında aynı miktardaki gazın bedeli zaman zaman 600 doların üzerine çıkabiliyor. Putin, mayıs ayı sonunda Ermenistan'a, Avrupa Birliği ile Rusya liderliğindeki Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) arasında bir tercih yapması gerektiğini söyleyerek referandum çağrısı yapmıştı.

Paşinyan ise bu çağrıya mesafeli bir duruş sergiledi. Başbakan, Ermenistan'ın henüz AB aday ülke statüsüne bile sahip olmadığını hatırlatarak, "AEB üyeliği ile AB üyeliği arasında bir seçim yapmak zorunda kalacağımız güne kadar mevcut yapının içinde çalışmaya devam edeceğiz. Şu an bu tercih teorik bir nitelik taşıyor" şeklinde konuştu.

AB'den Erivan'a Destek Sinyali

Avrupa Birliği ise Moskova'nın uyguladığı baskılara karşı Ermenistan'a açıkça destek vermeye başladı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, perşembe günü yaptığı açıklamada, Ermenistan'a 50 milyon avroluk bir destek paketi sağlanacağını duyurdu. Von der Leyen, Rusya'yı 'ekonomik ilişkileri siyasi bir baskı aracı olarak kullanmakla' suçladı ve Moskova'nın hedef aldığı Ermeni ürünlerinin Avrupa pazarına girişinin kolaylaştırılacağını açıkladı.

Ankara-Erivan Hattında Normalleşme Süreci

Paşinyan'ın iktidarı döneminde, Ermenistan ile Türkiye arasındaki ilişkiler, onlarca yıldır süren bir durgunluğun ardından yeniden normalleşme sürecine girdi. 2021 yılında özel temsilcilerin belirlenmesiyle başlayan süreçte, iki ülke arasında direkt uçuşlar tekrar başladı, üçüncü ülke vatandaşları için kara sınırının açılması konusunda mutabakata varıldı ve diplomatik temaslar düzenli hale geldi. 2023 Kahramanmaraş depremlerinin ardından Ermenistan'ın Türkiye'ye insani yardım göndermesi ve Alican Sınır Kapısı'nın bu yardımlar için açılması da ilişkilerde sembolik öneme sahip adımlar arasında yer aldı.

Son zamanlarda ise normalleşme çabaları daha somut bir zemine oturdu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Başbakan Nikol Paşinyan arasında yapılan görüşmelerin yanı sıra, dışişleri bakanları ve özel temsilciler arasındaki temaslar hız kazandı. Erivan yönetimi, Türkiye ile diplomatik ilişkilerin kurulmasını ve kara sınırının tamamen açılmasını, ekonomik kalkınma ve bölgesel entegrasyon açısından stratejik bir hedef olarak görüyor. Ankara ise bu süreci, Azerbaycan ile Ermenistan arasında yürütülen barış müzakerelerinin ilerleyişine paralel olarak değerlendirmeye devam ediyor. Bu nedenle, bugünkü seçimler sadece Ermenistan'ın Rusya veya Batı eksenindeki tercihini değil, Türkiye ile başlatılan normalleşme sürecinin geleceğini de doğrudan etkileme potansiyeli taşıyor.

Bu Habere İlişkin Son Gelişmeler

Ermenistan'daki genel seçimlere dair son dakika haberleri ve güncel gelişmeler anbean takip ediliyor. Seçim sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte bölgedeki siyasi dengeler yeniden şekillenecek ve canlı haber akışımızla tüm detayları sizlere ulaştırmaya devam edeceğiz. Tüm gelişmeleri EnTazeHaber.com üzerinden anlık olarak takip edebilirsiniz.

İlgili Konular

🔹 Ermenistan Seçimleri 🔹 Nikol Paşinyan 🔹 Rusya Ermenistan İlişkileri 🔹 Avrupa Birliği 🔹 Karabağ Savaşı 🔹 Türkiye Ermenistan Normalleşmesi 🔹 Güney Kafkasya Jeopolitiği 🔹 Ekonomik Baskı

Gundem Haberleri

EnTazeHaber.com'un Gündem kategorisi, ülkenin ve dünyanın dört bir yanından son dakika gelişmelerini, güncel olayları ve canlı haber akışını okuyucularına sunar. Politika, ekonomi, dış ilişkiler ve toplumsal olaylara dair en taze bilgilerle gündemi yakından takip edebilirsiniz. Gündemin nabzını tutan, tarafsız ve hızlı habercilik anlayışıyla önemli olayları anında öğrenin.

Sık Sorulan Sorular

Ermenistan'daki genel seçimlerin ana konusu nedir?

Bu seçimler, Ermenistan'ın Batı'ya yönelme politikalarını sürdürüp sürdürmeyeceğini ve ülkenin geleneksel müttefiki Rusya ile ilişkilerini nasıl dengeleyeceğini belirlemek açısından kritik öneme sahiptir.

Başbakan Nikol Paşinyan'ın dış politika hedefleri nelerdir?

Paşinyan, Avrupa Birliği ile entegrasyonu derinleştirmeyi, Azerbaycan ile kalıcı barışı sağlamayı ve Türkiye ile normalleşme sürecini ilerletmeyi amaçlamaktadır.

Karabağ Savaşı, Paşinyan'ın popülaritesini nasıl etkiledi?

Karabağ Savaşı ve bölgenin Azerbaycan kontrolüne geçmesi, Paşinyan'ın 2021 seçimlerindeki yüzde 54'lük desteğini yüzde 30'lara düşürerek iç siyasetteki konumunu zayıflatmıştır.

Rusya, Ermenistan üzerindeki baskısını nasıl artırıyor?

Moskova, ekonomik avantajları kullanarak ve Ermeni ürünlerine yönelik ticaret kısıtlamaları getirerek Erivan üzerindeki baskısını artırmakta, enerji fiyatlarını bir koz olarak kullanmaktadır.