Kanserle Mücadelede Dev Adım: Akdeniz Üniversitesi'nden CAR-T Tedavisinde Türkiye'de Bir İlk!
Akdeniz Üniversitesi, dünya genelinde sayılı merkezlerde bulunan CAR-T hücre tedavisini Türkiye'ye getirdi. 9 kanser ve lenfoma hastasıyla deneme süreci başladı, haziranda ilk sonuçlar bekleniyor.
Türkiye'nin Sekizinci Merkezi: Akdeniz Üniversitesi Kanser Tedavisinde Çığır Açıyor
Kanserle mücadelede modern tıbbın en umut vadeden yöntemlerinden biri olan CAR-T hücre tedavisi, küresel çapta sadece yedi merkezde uygulanırken, bu listeye eklenen sekizinci tesis Akdeniz Üniversitesi (AÜ) oldu. Antalya'da kurulan ve Türkiye'de bir üniversite bünyesinde hayata geçirilen ilk CAR-T ve Hücresel Tedaviler Üretim Merkezi, dokuz kanser ve lenfoma hastasından alınan numunelerle tedavi denemelerini resmen başlattı. Bu yenilikçi yaklaşımın ilk geri bildirimlerinin haziran ayında kamuoyuyla paylaşılması öngörülüyor.
Kanser Tedavisinde Yeni Bir Dönem: AÜ Rektörü Özkan'dan Önemli Duyurular
Akdeniz Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Özlenen Özkan, 14 Mart'ta yaptığı açıklamayla, merkezde özellikle lösemi, lenfoma ve kemik iliği kanser türlerinde etkili olan CAR-T hücre tedavisinin hem yerli üretimi hem de klinik uygulamalarına başlandığını duyurdu. Bu merkezin en temel prensibi, hastaların kendi bağışıklık hücrelerini laboratuvar ortamında güçlendirerek, kanserli hücrelerle daha etkin bir şekilde savaşmalarını sağlamak. Tedavinin klinik aşamaları devam ederken, şimdiden 678 hastanın bu umut veren yönteme ilgi gösterdiği kaydedildi. Başvurular arasından, tedaviye en uygun görülen dokuz hastanın deneme sürecine dahil edildiği ve kan örneklerinin alındığı belirtildi. Asıl tedavi uygulamalarının ise haziran ayında başlaması hedefleniyor.
Rektör Özkan: "5,5 Yıllık Planın Somutlaşmış Hali"
Prof. Dr. Özlenen Özkan, haziran ayında tedavi sürecinin başlayabileceğine dikkat çekerek, bu projenin 5,5 yıllık kapsamlı bir planlama ve programlamanın somut bir sonucu olduğunu ifade etti. Özkan, 14 Mart'ta bu müjdeli haberi paylaştıklarını ve bunun Türkiye sağlığı adına da son derece mühim bir ilerleme olduğunu vurguladı. Sağlık Bakanlığı'nın gerekli ruhsatlandırma işlemlerinin tamamlanmasının ardından, tedaviye uygun hastaların belirlenmesi sürecine geçildiğini aktardı. Rektör Özkan, "Hastalığı bu tedaviye en uygun olanlar belirlendikten sonra, kendilerinden alınan kan örnekleriyle denemelere başladık. Umuyorum ki haziran ayında artık ‘tedaviye başlandı ve süreç şu şekilde ilerliyor’ diyebiliriz," sözleriyle beklentilerini dile getirdi.
Yoğun Başvuru ve Titiz Hasta Seçim Süreci
CAR-T tedavisine toplamda 678 hastanın müracaat ettiğini belirten Prof. Dr. Özkan, e-posta ve telefon aracılığıyla da çok sayıda talep aldıklarını ancak kayıtları eksiksiz olan 678 hastayı baz aldıklarını açıkladı. Bu başvurular içinden, tedavi kriterlerine en uygun olan dokuz hastanın seçildiği belirtildi. Özellikle daha önce lenfoma tedavisi görmüş ancak yeterli sonuç alamamış ve belirlenen özel şartları karşılayan hastaların tercih edildiği vurgulandı. Halihazırda sistemde kayıtlı olan bu dokuz hastayla tedaviye hazırlık sürecinin başlatıldığı, artan taleplere yanıt verebilmek amacıyla da bir çağrı merkezi oluşturulduğu ifade edildi.
CAR-T Tedavisinin İşleyişi ve Gelecek Kapasite
CAR-T yöntemi, hastanın kendi bağışıklık hücrelerinin genetik olarak laboratuvarda güçlendirilmesi ve ardından tekrar vücuda verilmesi prensibine dayanan, kanser hücrelerini doğrudan hedef alan devrim niteliğinde bir tedavi olarak tanımlanıyor. Bu tedavinin öne çıkan özelliklerinden biri, hücrelerin dondurulmadan, taze olarak hastaya uygulanması. Ayrıca, oldukça düşük miktarda kemoterapi ihtiyacı duyması da önemli bir avantaj sağlıyor. Akdeniz Üniversitesi'ndeki bu yeni merkez, şu an için yıllık yaklaşık 100 hastaya hizmet sunabilecek kapasitede. Merkezin laboratuvar kısmı, binanın toplam yüzölçümünün yaklaşık yüzde 25'ini kaplarken, diğer alanlarda farklı üretim ve çalışma birimlerinin yer alacağı bilgisi paylaşıldı. Bu gelişme, Türkiye'nin kanserle mücadeledeki gücünü önemli ölçüde artıracak bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor.